Oorzaken van hartfalen in overzichtelijke tabel

Hartfalen is een klinisch syndroom dat ontstaat door een tekortschietende pompfunctie van het hart, waardoor er een complex van klachten en ziekteverschijnselen ontstaat.

Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Electrocardiography (ECG). Usage: Journal Inside 15006_161_004 (2019) Usage: Journal Inside 15006_161_004 (20190214) Usage: Online (20190227) *** Local Caption *** © VOISIN / PHANIE / Science Photo Library

Het hart zelf moet centraal staan, zodat in situaties van primair extracardiale problematiek niet van hartfalen wordt gesproken, ondanks het feit dat het hart ook dan niet goed kan functioneren. Bijvoorbeeld bij een verbloedingsshock of bij acute overvulling door een nierfunctieprobleem kunnen typische symptomen van hartfalen bestaan, terwijl deze niet primair door een hartprobleem worden veroorzaakt. Echocardiografie is een van de onderzoeken van voorkeur om aan te tonen dat het hart centraal staat bij het syndroom hartfalen (systolische disfunctie, diastolische disfunctie, kleplijden, shunts, pericardafwijkingen enzovoort).

De twee belangrijkste oorzaken van hartfalen in de westerse wereld zijn ischemische hartziekten (onder andere myocardinfarct) en hypertensie. Daarnaast zijn er nog vele andere mogelijke oorzaken van hartfalen (tabel).

Tabel Oorzaken van hartfalen.

Vermindering hartspierfunctie
–   coronaire insufficiëntie/coronairlijden/ myocardinfarct
–   cardiomyopathie genetisch (dilaterend of hypertrofisch) of toxisch (door alcohol, drugs of chemotherapie)
–   myocarditis
–   metabole stoornissen
Volume overbelasting
  • klepinsufficiëntie
  • intra- of extracardiale shunt
  • langdurige overvulling
  • hypercirculatiesyndroom (anemie, hyperthyreoïdie)
Druk overbelasting
  • systemische hypertensie (ook bij coarctatio aortae)
  • pulmonale hypertensie (bijvoorbeeld ten gevolge van linkszijdig hartfalen, longembolie of chronisch longlijden)
  • aorta- of pulmonalis(klep)stenose
Instroombelemmering
  • diastolische disfunctie op basis van myocardveranderingen bij onder andere hypertensie, obesitas, diabetes mellitus en degeneratie
  • hypertrofische of restrictieve cardiomyopathie (bijvoorbeeld stapelingsziekten)
  • pericarditis constrictiva of tamponade bij pericardvocht
  • mitralis- of tricuspidalisklepstenose
  • tachycardie

Vetgedrukt: meest voorkomende oorzaken van hartfalen

Bron: Cardiovasculaire ziektebeelden, hoofdstuk 5 Hartfalen