Diagnostische overwegingen
De volgende kenmerken zijn richtinggevend:
- scherp begrensde laesie
- ringvormige uitbreiding
- schilfering aan de rand
- centrale verbleking
- geen effect op corticosteroïden
Deze combinatie past niet goed bij eczeem, maar wel bij een dermatofytinfectie.
Diagnose
Tinea corporis
Diagnostiek in de eerste lijn
De diagnose is in veel gevallen klinisch.
Aanvullend kan overwogen worden:
- KOH-preparaat (indien beschikbaar)
- eventueel kweek bij twijfel of therapiefalen
In de huisartsenpraktijk wordt vaak direct behandeld op klinische gronden.
Beleid
Lokale behandeling
Eerste keus:
- lokaal antimycoticum (bijv. terbinafine of miconazol)
Instructies:
- 1–2 keer daags aanbrengen
- behandelen tot minimaal 1 week na verdwijnen van de laesie
Wanneer systemische behandeling?
Overweeg orale therapie bij:
- uitgebreide laesies
- therapiefalen
- immuungecompromitteerde patiënten
Beloop
Bij adequate behandeling treedt doorgaans binnen 1–2 weken verbetering op. Volledige genezing volgt meestal binnen enkele weken.
Bespreking
Corticosteroïden kunnen het beeld van een schimmelinfectie veranderen en minder typisch maken. Dit wordt ook wel aangeduid als tinea incognito.
Hierdoor:
- neemt de ontstekingsreactie af
- maar blijft de infectie aanwezig
- en kan deze zich uitbreiden
Aandachtspunten voor de huisarts
Wanneer denken aan een schimmelinfectie?
- ringvormige laesies
- centrale verbleking
- uitbreiding ondanks behandeling
- geen effect van corticosteroïden
Wat is belangrijk in de eerste lijn?
- heroverweeg de diagnose bij uitblijvend effect
- herken typische morfologie
- behandel gericht met antimycotica
Wat niet doen
- langdurig doorgaan met corticosteroïden bij geen effect
- combinatiepreparaten starten zonder duidelijke diagnose
- schimmelinfectie maskeren met anti-inflammatoire therapie
Tot slot
Deze casus laat zien dat het uitblijven van effect op een standaardbehandeling een belangrijk diagnostisch signaal is. Bij schilferende huidafwijkingen met ringvormige uitbreiding moet laagdrempelig aan een schimmelinfectie worden gedacht. Tijdige aanpassing van het beleid voorkomt verdere uitbreiding en langdurige klachten.
