Criteria van kwetsbaarheid bij ouderen

Ouderen die kwetsbaar zijn, hebben een verhoogde kans op ongewenste gezondheidsuitkomsten als gevolg van afnemende lichamelijke reserves. Maar er is relatief weinig bekend over de ontwikkeling van kwetsbaarheid. In een studie (2018) met gegevens van de Longitudinal Aging Study Amsterdam (LASA) is onderzocht wat er gebeurt met componenten van kwetsbaarheid in de jaren voordat ouderen kwetsbaar worden.

Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan

Het ‘frailty’ syndroom

Ouderen die kwetsbaar zijn hebben een verhoogde kans op ongewenste gezondheidsuitkomsten, zoals vallen, functionele beperkingen, ziekenhuisopnames of overlijden. Dit is het gevolg van afnemende lichamelijke reserves in meerdere orgaansystemen. Vanwege de grote impact van kwetsbaarheid op gezondheid en welbevinden, is het zeer belangrijk om kwetsbaarheid vroegtijdig te identificeren. In de internationale wetenschappelijke literatuur wordt kwetsbaarheid meestal aangeduid als het ‘frailty’ syndroom.

De meest gebruikte criteria om dit geriatrische syndroom te meten zijn de Fried criteria (ook wel ‘frailty phenotype’ genoemd), bestaande uit vijf componenten: gewichtsverlies, uitputting, lage loopsnelheid, weinig fysieke activiteit en lage knijpkracht (zie tabel).

Tabel 1 De Fried criteria voor kwetsbaarheid in LASA

Componenten
Details
Gewichtsverlies
Gewichtsverlies van meer dan 5% van het lichaamsgewicht in de afgelopen drie jaar.
Uitputting
Zelf gerapporteerde symptomen van uitputting, op basis van twee vragen uit de CES-D (vragenlijst voor symptomen van depressie).
Lage loopsnelheid
Sekse- en lengte-specifiek afkappunt voor lage loopsnelheid, gemeten over een afstand van 6 meter.
Weinig fysieke activiteit
Laag energieverbruik in de twee weken voorafgaand aan het interview, gemeten met een vragenlijst over dagelijkse fysieke activiteit, zoals wandelen en fietsen.
Lage knijpkracht
Sekse- en BMI-specifiek afkappunt voor lage knijpkracht, gemeten met een handknijpkrachtmeter.

De aanwezigheid van drie of meer criteria indiceert kwetsbaarheid.

Uit: Geron, Uitgave 4/2018